Henk Volberda is hoogleraar Strategic Management and Business Policy en directeur van de faculteit Strategic Management and Business Environment bij Rotterdam School of Management. Hij was hij vorige jaar een van de onafhankelijke experts in de werkgroep sociale innovatie voor de SER publicatie over Sociale Innovatie. In 2007 zat hij de Hay Group Vision Society voor.
De ruilrelatie staat dubbel onder druk
De afdeling werving en selectie (W&S) vraagt zich af hoe ze nieuwe medewerkers kunnen binden en boeien. Een klassiek HRM vraagstuk. Het Bolweg model (waarover HR vakbroeders het niet eens zijn of dit wel of niet een model is) beschrijft de klassieke individuele arbeidsrelatie aan de hand van een ruil-, samenwerking- en gezagsrelatie op basis van kapitaal en arbeid. Organisaties zijn vrijheidsbeperkende instellingen en als compensatie voor dit ongemak krijg je salaris. De democratische samenwerkingsrelatie en de autoritaire gezagsrelatie zijn goed te begrijpen. Maar de ruilrelatie verdient extra aandacht.
Malcolm Gladwell: What we can learn from spaghetti sauce
Het is een klassieker op internet, maar toch de moeite waard om aandacht aan te besteden. Malcolm Gladwell, auteur van o.a. the Tipping Point en Blink heeft in 2004 een TEDTalk gehouden over zijn persoonlijke held Howard Moskowitz. Moskowitz is het meest bekend geworden door spaghettisaus opnieuw uit te vinden…. Het filmpje geeft een mooi inzicht dat innovatie niet automatisch ontstaat door te luisteren naar je klanten. Moskowitz heeft jarenlang zijn hoofd gebroken over een mislukt experiment in de jaren 70 van de vorige eeuw wat hij had gedaan voor Pepsi om de ‘sweetspot’ te ontdekken (de juiste hoeveelheid van de nieuwe zoetstof aspartaam in een flesje Pepsi Cola). Alle varianten heeft hij door duizenden mensen laten proeven en de resultaten waren niet een mooie bellcurve, maar een grote chaos. Waar zit de denkfout?, vroeg Moskowitz zich af.
Michael Shermer: skepticism and evidence based management
Een paar weken geleden had ik een telefonisch interview met Michael Shermer van de Skeptics Society. Op managementsite.com is vandaag het eindresultaat gepubliceerd. In het interview behandeld skepticisme, evolutionary economics en evidence based management. Het volledige interview is hier te lezen.
Update 1: Michael Shermer heeft er zelf ook over getwitterd.
Update 2: Tracy Allson Altman van EvidenceSoup heeft er over getwitterd en op haar blog een stukje geschreven. Ik heb maar even een aardig mailtje teruggestuurd.
Eu ziet het te groot, opiniestukje in het Financieele dagblad
Het nieuwe aanbestedingswetsvoorstel van de Europese Unie houdt het oligopolie van een zeer beperkt aantal grote adviesbureaus intact. Elke vorm van mededinging wordt op voorhand de kop ingedrukt omdat de dominante logica van de wet is geënt op de aannemerij met miljardenprojecten met lange procedures en grote risico’s. Dit terwijl het juist de kleine adviseurs zijn die als beste in staat zijn om maatwerk te leveren tegen de optimale prijs-kwaliteitverhouding. Door de vrijblijvendheid van het wetsvoorstel loopt de adviesmarkt een enorm risico om (verder) buitenspel gezet te worden en nog minder toegang te krijgen tot aanbestedingen. Dit is maatschappelijk onverantwoord.
Vandaag op de Optiek pagina in het Financieele Dagblad staat een ingezonden column van Edwin Martherus en mijzelf.
There is no such thing as a free lunch
Elk jaar stelt het ministerie van EZ een subsidie regeling vast om innovatie te bevorderen binnen het MKB. De subsidieregeling voor de zgn. innovatie vouchers. De totale subsidieregeling bedraagt € 5 miljoen. Er bestaan 2 soorten. Kleine vouchers van € 2.500,- en een grote voucher van € 7.500,-. Bij de grote voucher moet ook door de ondernemer zelf een deel van de innovatiekosten worden betaald. Dit jaar werd er voor het eerst geëxperimenteerd via een pilot met private vouchers. Dat zijn vouchers die besteed kunnen worden bij een private kennispartij (= de markt). Dit in tegenstelling tot de publieke innovatievouchers die uitsluitend te besteden zijn bij grote kennisinstellingen (Universiteiten, hogescholen, TNO, MARIM, etc). Op 11 mei 2009 werd de 1e helft van de regeling opengesteld. 250 kleine en 250 grote private vouchers waren beschikbaar. Tot ieders verbazing was de regeling binnen een week "uitverkocht". Van de ruim 1000 aanvragen moest de helft worden afgewezen. Het is merkwaardig, omdat de publieke vouchers veel minder in trek zijn. Waarschijnlijk is de drempel voor de MKB ondernemer vaak nog te hoog. Volgens de regeling moesten de ondernemers binnen 6 weken uitsluitsel krijgen over de toe- of afwijzing van hun vouchers. Deze week worden de laatste brieven over de afhandeling verstuurd. In oktober wordt de regeling door Senter Novem en Syntens geëvalueerd. Na de evaluatie wordt de tweede helft van de vouchers beschikbaar gesteld.
De Skeptics Society
Een paar weken geleden zag ik bij toeval een presentatie van Michael Shermer op YouTube. Vorig jaar werd hij uitgenodigd om een TEDTalk te houden. De toespraak heet Why people believe weird things. Shermer presenteert zichzelf als de oprichter van de Skeptic society en de hoofdredacteur Skeptic Magazine. De Skeptic Society is een non-profit organisatie, bestaande uit academici, onderzoekers, historici, magiërs en vrijwilligers die geïnteresseerd zijn in het onderzoeken van controversiële ideeën, buitengewone beweringen, revolutionaire ideeën en de bevordering van de wetenschap. De missie van de Skeptic Society is het onderzoeken van controversiële ideeën en beweringen en het aan het licht brengen van pseudo wetenschap. Je kunt zelf ook een bijdrage leveren. Zoals Shermer zegt in zijn toespraak: We are the debunk squad of pseudo, voodoo, junk and bad science.
Mediatraining voor onderzoekers
Afgelopen zaterdag verscheen een artikel in de Cobouw. Toen ik het toevallig zaterdag online las was ik vooral verbaasd. Na er nog een goed over na te hebben gedacht vind ik het nodig om te reageren. Ik kan me niet vinden in het artikel neem ik hiervan afstand. Voor de publicatie heb ik het stuk niet meer kunnen lezen of erop reageren. Achteraf gezien had ik beter wel kunnen doen. Mijn eerste les is die van prudentie. Dat had ik meer moeten betrachten. Vrijuit spreken en met passie filosoferen over je onderzoeksonderwerp biedt alle ruimte om verkeerd te worden geïnterpreteerd. Tijdens het gesprek heb ik een aantal observaties uit de praktijk, voorzien van een context, toegelicht. Dat ik natuurlijk niet hetzelfde als een wetenschappelijk onderzoek en kan dus ook niet zo worden gepresenteerd. Meningen en feiten moeten duideljk worden gescheiden. In dit geval past mij bescheidenheid en zorgvuldigheid. Leuke quotes en tendieuze uitspraken zijn wellicht goed voor de verkoop, maar niet voor mij.
En oh, ironie. Het ging over de vertrouwensparadox. Dat is meteen mijn tweede les, namelijk vertrouwen. De toezegging: "Ik maak er wel een stukje van" en maar hopen dat het goed komt, kan dus niet. Als je het artikel zo oppervlakkig leest, dan zou je denken dat ik volgende week ga promoveren en al al een reeks publicaties en diepgravende onderzoeken op mijn naam heb staan. Dat is zeker niet het geval. Ik sta nog maar aan het begin van mijn onderzoek en ben bezig het goed afbakenen van het onderzoeks-terrein. Dat kost veel tijd en energie. Het helpt dan niet om op voorhand om je bronnen van je te vervreemden. Toekomstige publicaties ga ik gewoon weer zelf schrijven, zodat ik met verantwoordelijk kan voelen voor de inhoud.
De concurrentiegerichte dialoog
Het was gisteren een enerverend dagje. De dag begon met een interview door Ingrid Koenen van de Cobouw over de concurrentiegerichte dialoog. Als beginnend onderzoeker mocht ik met haar sparren over de inkoop- en aanbestedingspraktijk en mijn kijk op de concurrentiegerichte dialoog en de nieuwe aanbestedingswet geven. Dat heb ik naar beste eer en geweten gedaan. De bouwfraude, de vertrouwensparadox en het risicomijdende gedrag van de overheid passeerde de revue en we hebben het vooral gehad over de opkomst van allianties om dit te doorbreken. Aanstaande zaterdag zal het artikeltje waarschijnlijk verschijnen. Vanmiddag nog even gebeld met de redactie van Optiek. De column over de nieuwe aanbestedingswet, die ik heb geschreven met Edwin Martherus, staat ook klaar om afgedrukt te worden.
Vertrouwen komt van twee kanten
Het onderwerp vertrouwen blijft zweven boven de aanbestedingspraktijk. Waarschijnlijk omdat we intuïtief wel weten dat dit de basis is voor succesvolle samenwerkingrelaties. Maar ja, voor je het weet wordt je beticht van vriendjespolitiek. Dit leidt tot angst en onzekerheid (bij inkopers en leveranciers). En zeker de perceptie van de inkoop- en aanbesteding praktijk in de media is niet bepaald rooskleurig. Niet altijd onterecht, maar succesvolle aanpakken zijn onderbelicht. Uit de feedbackformulieren van het jaarcongres van Pianoo kwam naar voren dat inkopers toch graag meer willen weten over het vormgeven van vertrouwen. Dit was mijn vertrekpunt voor de lunchlezing bij Pianoo. Ik begon met een plaatje van een vrouw die een bungy sprong maakt bij de Oribi Gorge (Zuid Afrika). Het is een metafoor voor de ‘leap of faith’. Je stapt namelijk van een klif af en stort 300 meter naar beneden, voordat je bungy koord je terug laat veren. Dit vereist enorm veel moed en vertrouwen. De mensen van bungy organisatie in de Oribi Gorge moeten dus betrouwbaar zijn. Wouter Stolwijk zag heel iets anders in het plaatje. Hij zag een zwarte man die een blanke vrouw van een klif af duwde. Zo zie je maar weer, verschillende percepties leiden al snel tot onbegrip en wantrouwen. Daarom begonnen we met wat oefeningen in vertrouwen.