Afgelopen woensdag had ik een afspraak met Ina Boer, uitgever bij Van Duuren Management. Ter voorbereiding van ons gesprek had ik ons boekje dat kan beter! gestuurd. Ik was wel benieuwd hoe een professionele uitgever aankijkt tegen de stukjes die de redactie van Innovatieforganiseren.nl bij elkaar schrijft. Is het goed genoeg? Kun je zoiets uitgeven (is er een markt voor?) Gelukkig was haar oordeel mild. De schrijfstijl is goed en to-the-point. Echter, het is nogal gericht op de actualiteit. Hierdoor verouderen de stukjes snel. Goed punt. Het schrijven van een boek is echter een andere stiel. Een duidelijke focus, een heldere formule en een goed thema zijn de basis. Ze was wel geïnteresseerd in een positief boek over innovatie. Dit herinnerde mij aan een posting over innovatie killers. Voor ik het wist hadden we een boek idee verzonnen, wat ik nu moet gaan bespreken met de redactie.
Tag Archives: creativiteit
Raoul Heertje: rituelen en toneelstukjes
Op 9 januari was bij de VPRO de eerste aflevering van Heerlijk eerlijk heertje te zien. Raoul Heertje werkt samen met Joris Luyendijk (o.a. presentator van Zomergasten en auteur van het boek ‘het zijn net mensen’) en Derk Sauer (uitgever) al een jaar aan een nieuw soort talkshow over de onechtheid van televisie. Het centrale idee is eigenlijk waarom we de rituelen en toneelstukken dagelijks (niet alleen op tv, maar overal in het leven) met elkaar opvoeren, teneinde ons eigen doelen te bereiken. Wie zit er op te wachten? en wat gebeurt er als we het niet doen? Uiterst boeiende televisie. In de eerste aflevering zaten alle componenten er wel in, maar was het programma erg fragmentarisch (alleen je die-hard fans bleven kijken). De kern van het programma laat zich als volgt samenvatten: Heerlijk eerlijk heertje laat zien hoe we elkaar de hele dag voor de gek houden met zinloze rituelen, toneelstukjes en flauwekul omdat we denken dat dit zo hoort. De onoprechtheid van televisie (en eigenlijk het hele leven) worden genadeloos bloot gelegd. Wij willen laten zien wat er gebeurt als we oprechte interesse tonen in elkaar en stoppen met liegen. Daar kunnen we in het dagelijks leven ook nog wat van leren.
Arko van Brakel: (Pla)sterk leiderschap
Op 15 december betoogde Arko van Brakel (ondernemer en columnist bij het Financieele Dagblad) dat minister Plasterk zich nu eindelijk eens kan ontpoppen tot een leider. Hij heeft een gouden kans om het Nederlandse onderwijs naar de 21e eeuw te loodsen door te gaan investeren in wiki’s, blogs (in normaal Nederland, informatie delen). (Pla)sterk leiderschap tonen door de weerbarstige uitgevers, die niet meewerken en saboteren, te trotseren. Prima idee en alweer een pleidooi voor Schumpeteriaanse creatieve destructie. Maar destructie leidt tot weerstand, of niet? Plasterk doet er goed aan om het belachelijke uitgevers oligopolie eens goed onder druk te zetten. Uitgevers hebben jarenlang geld verdiend met lesmateriaal, wat eenmaal ontwikkeld nauwelijks onderhoud kende en elk jaar leidde tot gegarandeerde omzet (elk jaar moeten nieuwe leerlingen weer nieuwe boeken kopen). Er was geen enkele prikkel op de markt voor concurrentie of innovatie. Uitgeverijen zijn de spreekwoordelijke fat cats.
Creatieve destructie slaat toe in de autoindustrie
Om iets nieuws te kunnen doen moet er eerst ruimte gemaakt worden. Dit is hoe de Oostenrijkste econoom Schumpeter creatieve destructie omschrijft. Niet leuk om te horen voor al die miljoenen mensen die in de nasleep van de kredietcrises binnenkort hun baan kwijt zullen raken, maar de oude auto industrie heeft lang genoeg aan het infuus van de overheid gelegen. Deze industrietak gaat nu ten onder aan het is falend beleid van de directies van GM, Ford en Chrysler. Ze hebben te weinig geïnvesteerd om aan de eisen van de nieuwe economie tegemoet te komen. Ze bleven maar grote, vieze, benzine slurpende auto’s produceren met oude technologie waar niemand op zat te wachten. Zelfs het mantra ‘Buy American’ kon ze niet meer redden. De dinosaurussen van de oude economie hebben verzuimd te innoveren en een innovatief business model te ontwikkelen, zoals bijvoorbeeld Tata Steel in India. Tata kwam vorig jaar met de goedkoopste auto ter wereld op de markt, de Tata Nano voor $ 2.500,-. Gisteravond kon de Amerikaanse Senaat het niet eens worden over een reddingsplan en waarschijnlijk is dat maar goed ook. Tijd om achterstallig onderhoud te plegen en ruimte te maken voor radicale innovatie!
Zijn creatievelingen goede managers?
Ruim twee weken geleden is het proefschrift Time to be Creative, self regulation in Time for Creative Professions succesvol verdedigd door Flora Beeftink, die hiermee is gepromoveerd bij de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e). Haar proefschrift is niet openbaar, maar ik mocht het wel alvast lezen. In de inleiding beschrijft ze dat ze voor dit proefschrift heeft onderzocht hoe er in creative beroepen wordt omgegaan met timemangement. Zaken als planningen, incubatietijd (piekertijd), deadlines, keuzevrijheid bij het organiseren van het creatieve werk, patronen bij het verdelen van de werklast (het ijsberen door de kamer) en de tijdsbewaking tijdens de voortgang van het creatieve werk. Het onderzoek bestaat uit 5 studies; een experiment, twee enquêtes een interview en een agenda onderzoek. Een belangrijke conclusie van het proefschrift is de noodzaak van time management vaardigheden om je als creativeling ook zakelijk staande te houden. Toch lijkt het erop dat we nog maar aan het begin staan met onze kennis over de rol van timemanagement in creatieve beroepen. Vervolgonderzoek is (uiteraard) nodig.
Het grote creativiteitsonderzoek bij ondernemend Nederland
Premier Jan Peter Balkenende beklaagde zich vorig jaar over de zesjescultuur bij studenten. Geen ambitie, alleen maar calculerende burgers (minimale inzet, maximaal resultaat). Het boek Oh, wat zijn we creatief van Peter ten Hoopen en Marleen Jansen Groesbeek laat precies hetzelfde beeld zien in het Nederlandse bedrijfsleven. Altijd maar gefocussed op kostenefficiency en de korte termijn. Het goede nieuws is de enorme ruimte voor verbetering. Creativiteit is ‘hot’. Dat werd in 2006 al duidelijk toen de toonaangevende management consultancies McKinsey, Bain, BCG, ADL en A.T. Kearney in een onderzoek onder de grote multinationals naar de prioriteiten van de Board of Directors tot een eensluidende conclusie kwamen: autonome groei is aandachtspunt numero uno! Maar, creativiteit is het grootste deel van de tijd niet groots en meeslepend. Zeker in bedrijven is creativiteit een zaak van geconcentreerde toepassingen op een duidelijk gedefinieerd probleem.
Non conformisme is het medicijn tegen verveling en stagnatie
Creativiteit blijft een interessant onderwerp. Het is onontbeerlijk om de concurrentieslag te winnen. Maar in een land waar de nummer 1 vacature die van controller is, moeten we ons ernstig zorgen maken. In de Volkskrant van vandaag schrijft Maarten Keulemans over een nieuw modeverschijnsel binnen bedrijven: bore-out. Maar liefst 15 procent van de kantoorwerkers verveelt zich te pletter. Ze sjouwen doelloos heen en weer met papieren, vullen de nietmachine bij en eenmaal thuis voelen ze zich leeg, humeurig en beroerd. Je krijgt direct associaties met de VPRO serie debiteuren/crediteuren. Om op de lange termijn te overleven hebben bedrijven behoefte aan mensen met oorspronkelijke ideeën, de non conformisten. Mensen die zich niets aantrekken van gedragscodes en groepsnormen. Het zijn deze vrije geesten die zorgen voor creativiteit en innovatief vermogen. Maar het is wel altijd tegen de stroom in zwemmen.
Creativiteit en innovatie van Fons Trompenaars en John Cleese
Fons Trompenaars en John Cleese kwamen elkaar een paar jaar geleden tegen op een conferentie in Zweden waar beide een lezing gaven. Cleese sprak over de samenwerking met prof. dr. Guy Claxton (auteur van Hare Brain, Tortoise mind) met wie hij samen een video ging maken gebaseerd op dit boek. Na de kennismaking hebben ze afgesproken samen een boek te schrijven en het resultaat is het boek creativiteit en innovatie. Het boek is vlot geschreven en rijkelijk geïllustreerd met cartoons en case beschrijvingen uit de internationale praktijk van prof. dr. Fons Trompenaars. Het is een aardige poging om individuele creativiteit en innovatie in onderling verband te beschrijven, aangezien de literatuur hierover niet echt dik gezaaid is. Toch vraag ik me af wie hiermee nu echt wordt geholpen. Een manager uit een willekeurig bedrijf kan na lezing van het boek m.i. niet direct aan de slag. Echte simpele how-to’s of checklistjes ontbreken en als je heel kritisch bent kun je zeggen dat het wel een hele sjieke brochure is geworden voor de dienstverlening van THTConsulting. Maar dat zou voorbarig zijn…..