Ruim 2 jaar schrijf ik op diverse weblogs over slimmer werken, dynamisch managen en innovatief organiseren. Hoe het toch komt dat nota bene de overheid met beloning en bestraffing prikkels moet komen om de prikklokmentaliteit uit 1900 (ten tijde van Taylor en Fayol) er uit te slaan? Eduard Schaepman, directeur van Regus Benelux, pleit voor acte de présence geven op een netwerkborrel. Want: “Bedrijfsgebouwen zijn niet altijd de meest efficiënte instanties als je productiviteit wilt stimuleren.” (bron mt.nl).
Tag Archives: i-enable
Allemaal ambtenaar
In 2007 werd er een enquête gehouden door Binnenlands Bestuur. De resultaten van de enquête waren vrij schokkend. “De ambtenaar die weinig meer doet dan de hele dag uit het raam kijken, is voor de helft van de hogere ambtenaren een bekend verschijnsel [...] Van de groep die het verschijnsel raamambtenaar kent, zegt bijna veertig procent zo iemand ook in zijn directe werkomgeving te hebben.” Het imago van de ambtenarij liep dus weer een forse deuk op. En toen kwam de voortekenen van de kredietcrisis. Net als Wouter Bos, herrijst het imago van ambtenaar. Het laatste kwartaal is er een massale run op banen bij de overheid. De Pers schreef vorig week al dat ambtenaar zijn weer cool is. Maar, moet de overheid wel blij zijn met deze groep mensen die komen schuilen voor de storm op de arbeidsmarkt?
Generatie Y goedkoop boeiuh tijdens de recessie
Een half jaar geleden werd ons door het kabinet nog voorgehouden dat we er enorm goed voorstaan. “De Nederlandse economie is wel opgewassen tegen een stootje”, aldus minister Bos. Inmiddels is het besef doorgedrongen dat ook wij in Nederland niet een recessie kunnen tegenhouden. De prognose voor het komende jaar is 2% krimp van de economie. Het consumentenvertrouwen wordt voorzichtig beter, maar producenten zijn nog altijd somber. Elke dag zijn de onheilsberichten niet van de lucht. Wie RTL Z overdag bekijkt ziet het ene rampbericht naar het andere rampbericht op de tickertape door het beeld scrollen. Gisterochtend werden we getrakteerd op het nieuws dat ING en Philips respectievelijk 7.000 en 6.000 banen gaan schrappen. En, ING topman Tilmant vertrekt in verband met zijn gezondheid. Of dit waar is kan ik niet beoordelen, maar het is wel ongelukkig in een tijd waarin de organisatie behoefte heeft aan goed leiderschap. Bij ING gaat het om 5% van het totale personeelsbestand en de meeste ontslagen zullen vallen in Amerika. Als je een beetje door de cijfers heen kijkt, zou je kunnen stellen dat het eigenlijk niet eens onlogisch is dat er nu wordt gesaneerd. Er is natuurlijk een conjuncturele correctie (Het gecorrigeerde cijfer voor de recessie is dan 5% – 2%= 3%). Daarnaast wordt er vooral gekeken naar de korte termijn en wordt er gehakt in de vaste kosten, waarvan personeel een grote component is. In de nieuwsberichten is (helaas) geen informatie over de samenstelling van de geschrapte banen. Zijn dit lieden met schaarse kwaliteiten of zijn dit mensen waar de bank toch al vanaf wilde (ivm de fusie tussen ING en de Postbank)? En, welke kansen biedt de recessie nu er wat meer rek in de arbeidsmarkt lijkt te zitten? Kun je nu ergens goed(koop) je strategisch personeelsbeleid verzilveren?
Topmanagers vallen door de mand
De positie van de topmanagers staat sinds de kredietcrisis in een ander daglicht. Lange tijd kon men zich bezig houden met strategie en groei van de organisatie. Visionaire kwaliteiten en leiderschap stonden buiten kijf. Als de ambities vervolgens niet werden waargemaakt, dan werd er een persbericht uitgedaan of werd dit tijdens een algemene aandeelhouders vergadering gepareerd. De bonussen bleven natuurlijk intact en men ging weer over tot de orde van de dag. Zonnekoning gedrag dus. In het afgelopen jaar is het snel bergafwaarts gegaan met de economische conjunctuur (we hebben nu officieel 2% krimp) en dat is lang niet meer voorgekomen. Topmanagers moeten nu noodgedwongen maatregelen nemen en hun leiderschapskwaliteiten worden voor het eerst echt op de proef gesteld. Vandaag verscheen een persbericht van Booz & company die thema heeft onderzocht. Eenderde deel van de topmanagers is sceptisch of de eigen plannen daartoe wel goed genoeg zullen blijken te zijn. Nog eens 46% van alle respondenten twijfelt eraan of het bedrijf de leiderschapskwaliteiten in huis heeft om de plannen in de organisatie door te voeren, los van het feit of ze de plannen goed vinden of niet. Kortom, fear, uncertainty and doubt. Een groot deel van de topmanagers valt nu dus door de mand.
Hoe nu verder met de netwerkorganisatie?
In de literatuur zijn geen nieuwe voorbeelden voorhanden van innovatief organiseren na 1995 (!). Specifiek: samenwerking in de productieketen. Wel worden iedere keer nieuwe management thema’s aangedragen, zoals kennismanagement, e-dienstverlening, rode en blauwe oceanen en natuurlijk sociale innovatie. Maar iets nieuws over innovatief organiseren vinden is behoorlijk lastig. Het meest recente voorbeeld over innovatief organiseren in de literatuur is de netwerk organisatie (De virtuele organisatie is een variant hierop). In een artikel genaamd Creating a strategic center to manage a web of partners (Lorenzoni, 1995) wordt een organisatie neergezet als een strategisch centrum wat zich bevindt in een netwerk van partners. De rol van een strategisch centrum is om de kritische partners te bespelen om uiteindelijk voor waardecreatie te zorgen (voor de klant). Klinkt mooi. Het belangrijkste punt is de onderlinge concurrentie. De zin ‘encourage rivalry between firms inside the network, in a possitive manner’ intrigeerde mij. Dit is een cruciaal punt, maar HOE DOE JE DAT DAN? Die vraag wordt niet beantwoord……
VU Centre for Entrepeneurship officieel geopend
Op 2 december was ik op de Vrije Universiteit bij de opening van het VU Centre for Entrepeneurship. Een mooier voorbeeld van ambidexteriteit kan ik niet bedenken. De spanning tussen wetenschap en bedrijfsleven wordt in dit centrum verenigd. Een mooie uitdaging voor prof. dr. Enno Masurel, die als directeur verantwoordelijk is voor het VU CfE. Dat hij zich zeer bewust is van deze spanning bleek wel uit de keuze voor de keynote speaker uit Ierland, prof. Pauric McGowan PhD (directeur Northern Ireland Centre for Entrepreneurship). McGowan vertelde de zaal hoe hij (met vallen en opstaan) de weerstand bij de wetenschappelijke gemeenschap heeft overwonnen (operate in stealth). Beide centres for Entrepeneurship gaan kennis en ervaringen uitwisselen. Ondernemerschap niet alleen maar is aangeboren, je kunt ook ondernemerschapsvaardigheden leren. Van de totale studentenpopulatie wordt uiteindelijk 10% ondernemer. Misschien kan dat percentage in de toekomst hoger worden.
Jaap Peters: rijnlandse praktijken
De eerste spreker op het jubileum congres van ManagementSite was Jaap Peters. Hij is directeur bij de stichting DeLimes en o.a. auteur van het succesvolle managementboek De intensieve menshouderij. Hij begon zijn verhaal met de ‘feedback’ die hij regelmatig van zijn vrouw krijgt. Je praat lekker, schrijft goed, maar wordt nooit concreet. Het voorbeeld van Jaap dient als metafoor voor de communicatie binnen organisaties. Wat voor de een heel duidelijk en concreet is, wordt door een ander als moeilijk en abstract ervaren. Maar hoe concreet kun je organisaties maken? Ze zijn toch immaterieel van aard? In een betoog van 20 minuten presteert Jaap 3 oplossingen, waarbij de realiteit soms zo absurd is, dat het op je lachspieren werkt.
De beperkte houdbaarheid van de medewerker 2.0
De magische term web 2.0. wordt te pas en te onpas gebruikt als we iets nieuws op het gebied van organisatie en ICT moet beschrijven. 2.0 beta is de officiële aanduiding van een verzameling slimme internet technieken die het leven van een computer gebruiker/kenniswerker kunnen vergemakkelijken. Denk aan het gebruik van social communities (LinkedIn, Plaxo, Facebook, Hyves), de blogosphere (in Nederland zijn er voorbeelden op zakelijk gebied zoals Managementsite.nl en op politiek/lifestyle gebied hebben we geenstijl.nl en vele anderen) en natuurlijk de opkomst van wikinomics (naar het boek van Don Tapscott) en crowdsourcing (naar het artikel van Jeff Howe in Wired).
The Mayonnaise Jar and the Two Cups of Coffee
When things in your life seem almost too much to handle, when 24 hours in a day are not enough, remember the mayonnaise jar and the two cups of coffee. A professor stood before his philosophy class and had some items in front of him. When the class began, he wordlessly picked up a very large and empty mayonnaise jar and proceeded to fill it with golf balls. He then asked the students if the jar was full. They agreed that it was.
Het grote creativiteitsonderzoek bij ondernemend Nederland
Premier Jan Peter Balkenende beklaagde zich vorig jaar over de zesjescultuur bij studenten. Geen ambitie, alleen maar calculerende burgers (minimale inzet, maximaal resultaat). Het boek Oh, wat zijn we creatief van Peter ten Hoopen en Marleen Jansen Groesbeek laat precies hetzelfde beeld zien in het Nederlandse bedrijfsleven. Altijd maar gefocussed op kostenefficiency en de korte termijn. Het goede nieuws is de enorme ruimte voor verbetering. Creativiteit is ‘hot’. Dat werd in 2006 al duidelijk toen de toonaangevende management consultancies McKinsey, Bain, BCG, ADL en A.T. Kearney in een onderzoek onder de grote multinationals naar de prioriteiten van de Board of Directors tot een eensluidende conclusie kwamen: autonome groei is aandachtspunt numero uno! Maar, creativiteit is het grootste deel van de tijd niet groots en meeslepend. Zeker in bedrijven is creativiteit een zaak van geconcentreerde toepassingen op een duidelijk gedefinieerd probleem.